Ubuntu Basque Experience

Atzo oso ondo pasatu nuen Patxi eta Jabirekin irratian. Ubunturi buruz, Eskola 2.0 proiektuari buruz eta beste gauza askori buruz hitz-egin genuen. Programa osoa entzun nahi baduzu irratia.com-en daukazu.

Bilbo Hiria Irratiko Patxi Gaztelumendik gonbidatuta, arratsaldeko seietan, irratian izango gara Ubuntu sistema eragileari buruz nontzeberri, eta baita Ubuntu Basque Experience proiektuari buruz hitz-egiten ere.

Zuzenean entzuteko 96.0 FM dialean daukazue edo bestela uste dut Patxik eta Jabik irratia.com webgunean eskegiko dutela grabazioa.

Bueno, egin dut eguneraketa 9.04tik 9.10era eta nahiko ondo joan da asuntoa. Ia ordu bete iraun du eguneraketa jaistea eta instalatzea.

Nabaritzen den lehenengoko gauza sarrerako prozesua aldatu dela da: irudiak, estiloa,... Dena den, ez zait gustatzen hasierako pantaila, zeren eta erabiltzaileak ez dira eskuz sartu behar. Zerrenda batetik aukeratu behar duzu zure erabiltzailea eta niretzako horrek seguritate arazoak ekar litzake.

"Theme" berria ere ez da ezer berezia. Laranja kolorea marroiarengatik aldatu da.

Kernelaren eta Gnomeren bertsio berriak uste dut nabaritzen direla ordenagailua abiarazterakoan.

Hasiera baten hizkuntza sostengua ez da osorik instalatu eta horrek arazo txiki batzuk sortu dizkit. Behin hizkuntza sostengua instalatuta arazo guztiak desagertu dira. Dena den, OpenOffice-eko Impress, Base eta Calc desagertu egin zaizkit menuetatik. Honek Ubuntu Software-Biltegia erabiltzeko aukera eman dit zeren badirudi dagoeneko OpenOffice-ko euskarazko bertsioa repositorietan dagoela. Ba zen garaia! (Instalazio garbi bat euskaraz egiten baduzu ere badirudi ondo instalatzen dela euskarazko bertsioa).

Software-biltegia oso aplikazio ona iruditu zait eta asko errazten du aplikazio berriak instalatzea. Gainera informazio piloa eskaintzen du aplikazio bakoitzeko.

Bideo txartelaren kontrola hobeagoa ere nabaritu dut. Leihoak azkarrago ireki eta ixten dira. Lehenetsitako karaktereak ere hobeto ikusten dira.

Azkenik makina oso azkar itzaltzen da. Nik esango nuke hiru lau segundotan itzali dela.

Oraindik ez dut beste gauza nabarmenik ikusi. Hori bai, ematen du ordenagailu berria daukadala!!

Bihar urriak 29 kaleratuko da Ubunturen 9.10 bertsioa, Karmic Koala izena duena.

Bertsio berri honek agian ez du ekarriko espero zen iraultza eta hurrengo apirilerarte itxaron beharko dugu. Dena den koala honek ere badakar zenbait berrikuntza bere sakelean:

• Lehenbiziko aldaketak sistema abiarazterakoan nabarituko ditugu, bai irudiari dagokionez eta baita abiadurari. Gainera Grub2 erabiltzen du abiarazteko kudeatzaile modua.
• ext4 fitxategi sistema dator lehenetsita. Honek diskoen errendimenduan hobekuntza nabaria suposatzen du.
• Ubuntu One. "Cloud Computing"-aren printzipioak erabiltzen duen zerbitzua. Zerbitzu honekin zure Ubuntuko fitxategiak sinkronizatuta izango dituzu zure sareko direktorioarekin eta baita beste erabiltzaile batzuekin elkarbanatu. Horretarako 2 GByteko tokia duzu dohan.
• Ubuntu Software Store. Aplikazio berri onekin softwarea instalatzeko erabiltzen ziren aplikazio guztiak bateratu egin dira aplikazio honetan.

Sistema berri bat instalatzerakoan ere aldaketa batzuk nabarituko ditugu:

• Informazio pantaila berriak fitxategiak kopiatzen diren bitartean.
• Erabiltzailearen direktorio pertsonala enkriptatzeko aukera.

Eta baita beste aukera "estetikoagoak": lehenetsitako gaiaren bertsio berria, saioak hasteko pantaila berriak, bolumen kontrola eta sare konexioen kontrola,  eta abar.

Nire ustez bertsio honek nahiko"morbo" sortu du Windowsek ere bere bertsio berria egun hauetan atera duelako baina ematen du Ubuntuk bere aldaketa handia hurrengo bertsioan egingo duela. Oraingoz sistema eta aplikazioak abiarazterakoan badirudi Ubuntuk irabazten duela ikusi bestela hurrengo bideoa.

Jakintza Ikastolako gazteek ba dakite zer den software librea eta lasaitasunez erabiltzen dute. Ubuntu euskal esperientziak badu harrobia.

Gaur dira bost urte Mike Shuttleworth dirudun famatuak iragarri zuena Ubuntu kalean zela. Batzuentzat arraroa suertatu zen lehenengo bertsio hark 4.10 zenbakia eramatea edo "Warthy Warthog" deitzea baina horretan ere desberdina izan behar zen.

Egun hartatik aurrera distro honek ez du inor hotz edo epel utzi. Batzuentzat linux distribuzio hoberena da beste batzuentzat deabrua. Dagoeneko bost urte pasatu dira eta izan duen arrakasta inork ezin dio ukatu, naiz eta norbaitek gehiago nahi izan.

Software librearen aurrerakadaren ispilua dugu Ubuntu eta datorren hastean bertsio berri bat izango dugu kalean. Dirudienez berrikuntza ugarirekin.

Zorionak beraz Ubuntuzale guztioi!

Azken aldi honetan ugariak izan dira etorri zitzaikidan lankideak eta lagunak USB memoriarekin arazoak izan dituztelako. Egia esan tramankulu hoiek oso erabilgarriak dira baina azken parte honetan birusen helburu ere bihurtu dira, horrek dakartzan arazoekin.

Irtenbideetako bat, asko eskatzen dutena, memoria hori formateatzea da nahiz eta orduan informazio guztia galtzen duten. Askotan badaude beste irtenbidebatzuk baina formateatunahi izanez gero. Zeln egiten da Ubuntu GNU/Linux erabilita?

Aukera bi ditugu bata terminal batean komandoak erabilita eta beste bat aplikazio grafikoren bat erabilita. Ikus ditzagun.

Terminalean komandoak erabiliz.

Lehenengo gauza memoria sartu bere  lekuan eta sistema montatzen saiatuko da. Formateatzekomemoria desmontatuta egon behar da beraz egin behar dugun lehenengo gauza desmontatzea izango da. Baina horretarako montatze puntua ezagutu behar dugu. Prozesu hau egiteko bi komando erabiliko ditugu:

$ mount

Komando honekin gure sisteman montatuta dauden sistema guztien zerrenda agertuko zaigu. Zerrenda horretan gure USB memoria identifikatu bear dugu. Demagun hau agertzen dela:

....

....

/dev/sdb1 on /media/disk type vfat....

Horrek esan nahi du gure USB memoria (/dev/sdb1) montatu dela /media/disk direktorioan eta bere fitxategi sistema vfat dela. Orduan memoria desmontatzeko...

$ umount /dev/sdb1

Behin desmontatuta formateatu dezakegu...

$ mkfs.vfat /dev/sdb1

Gailuari izen bat jarri nahi badiogu -m aukera daukagu

$ mkfs.vfat -m "nireusbgailuarenizena" /dev/sdb1

Gnome-format aplikazioa erabiliz.

Komando lerroa ez baduzu gustoko errepositorioetan badago aplikazio grafiko bat eragiketa hau ahalbidetzen duena. Bere izena gnome-format da.

Instalatu eta gero Aplikazioak menuan Sistemaren tresnak azpisailean agertuko zaigu Gnome-format. Irudian ikusi dezakezuenez ez dago euskaraz baina oso erraza da erabiltzea.

Bueno egin dut eguneraketa. Sustatun esan duten moduan, ordenagailu berria sei hilabetero.

Eguneraketa-kudeatzailea erabili duteta ordu betean pakete guztiak deskargatu eta instalatu dira. Berabirazterakoan lehenengo inpresioa sistema abiarazteko abiadura. Ez dakit baina oso azkar doala iruditzen zait. Aldaketa nabarmena hasierako pantaila izan da: diseinu berria, polita.

Behin logeatu eta gero eta zure /home direktorio mantendu baduzu, aldaketak ezdira agertzen berehalakoan. Notifikazio sistema berritu da, txukuna ematen du.

Mahaigainaren eta aplikazioen testuak txukunago agertzen dira, letra tipoak garbiago ikusten ditut.

OpenOffice bulegotika paketea eguneratu du baina ingeleraz. Saiatu naiz Hizkuntza-Sostengua eguneratzen baina ez du onartzen euskarazko bertsioa, ikertu beharko da.

Menuetan arakatzen Computer Janitor  aplikazioa aurkitu dut. Ematen du erabiltzen ez diren aplikazioak garbitzen dituela.

Momentu batean Firefox "kolgatu" egin zait eta saiatu naiz X sistema grafiokoak berabiarazten [Ctrl]+[Alt]+[BackSpace] teklak erabiliz baina badirudi aukera hau defektuz desgaitu egin dutela. Niri ondo etortzen zait, ea lortzen dudan martxan jartzea.

Dagoeneko eskatzeko moduan ditugu Ubuntu GNU/Linux 9.04 Jaunty Jacalope bertsioaren CD berriak.

Horretarako, betiko moduan, Shipit webgunera jo.

Egun hauetan Asus EeePC 1000H bat heldu zait eta Ubuntu instalatzea nahi izan dut. Badaude beste distribuzio batzuk traste hauetarako baina oso gustura nabil Ubunturekin beraz saiatu naiz eta lortu dut. Horretarako hurrengo pausuak jarraitu ditut:

1. Beste ordenagailu batean, Ubunturen webgunetik ISO irudia deskargatu.

2. Irudi hori USB batera pasatu sistema abiarazteko moduan.

Horretarako Administrazio menuko Create a startup disk aukerarekin saiatu naiz eta ezin izan dut sortu. Blog honetan ikusi dut zelan UNetbootin aplikazioa erabilita lortu zutela beraz, ni ere saiatu naiz eta ongi eta oso erraz funzionatu du. Behin programa abiarazita, bakarrik esan behar diogu zein direktorioan daukagun ISO irudia eta zein da USB unitatea.

3. Ubuntu instalatu.

USB sartuko dugu, ordenagailua piztu eta abiaratzerakoan ESC tekla sakatuko dugu bertan aukeratuko dugu zein mediotik abiarazi nahi dugun ordenagailua. Kasu honetan USBtik. Instalazio normal bat egingo dugu.

4. Adams Kernela instaltuko dugu.

Ubunturen instalazio normal batekin sistema martxan izango dugu baina hrdware guztia ez dugu ondo instalatuta izango. Intrepid EeePC kernela konpilazio berezi bat da sistema hauetan erabiltzeko beraz komeni da instalatzea. Horretarako Array.org proiektuaren errepositorioak gehituko ditugu:

$ wget http://www.array.org/ubuntu/array-apt-key.asc

$ sudo apt-key add array-apt-key.asc

Ondoren errepositorioen zerrenda berituko dugu:

$ sudo apt-get update

Eta kernel berria instalatuko dugu: $ sudo apt-get install linux-eeepc

Ondoren sistema berrabiaraziko dugu. Momentu honetan kernel bi (edo gehiago) izango ditugu gure grub-aren menuan. Aurreko baten azaldu genuen nola ezabatu behar ez ditugun kernelak eta nola garbitu hasierako menua. Gure Asus EeePC 1000H berria martxan izango dugu.