Ubuntu Basque Experience

Atzo Garik iradokizun bat bidali zidan posta elektronikoz:

"Badago bug bat, euskaraz bakarrik dagoena. Dokumentu bat beste karpeta batetara mugitzerakoan idazmahaian "reset" bat gertatzen da. Aspalditik sufritzen dut eta banuen susmoa euskarazko Ubuntuetan bakarrik gertatzen zela. Atzo Teketenek konfirmatu dit hori, baita Israeldarrez ere dagoela bug hori, baina oraindik ez dutela atzeman zergatik den.

Blogean hortaz hitz egingo bazenu, gutxienez jendeak jakingo luke ez dela gertatzen zaion pertsona bakarra."

Ba ni nintzen hoietariko bat, niri ere gertatzen zait "reset" hori eta uste nuen nire ordenagailuaren arazoa zela Garik komentatzen duena. Bistan da ez dela horrela eta Ubuntu euskeraz erabiltzeko aukera egin dugunok sufritzen dugula.Eta badirudi Israeldarrak ere bai.

Bueno ba asuntua zera da zerbait egin beharko dela ez?

Lan proposamen bat:

• Badirudi arazoa locale-etan dagoela. Norbaitek errebisatuditu? Badirudi baietz. Jarriko zenukete zuen emaitzak komentarioetan?
• Ubuntu Debianen oinarrituta dago. Ba al dago Debian euskaraz duen erabiltzailerik? Debian-en ere arazo berdina gertatzen da?
• Guk arazo hauek Gnome-n sumatu ditugu. KDE-en berdin gertatzen da?

Arazo hau konpontzeko auzolana proposatzen dugu. Prest?

Ubuntu 8.04 LTS bertsioak ez du eskaintzen  8.10 bertsiorako eguneraketa. Hau da biak bertsio mota desberdinak direlako. 8.04 bertsioa LTS (Long Term Support) motakoa da eta 8.10 bertsio normala da. Dena den eguneraketa posible da baina konfigurazioan gauza pare bat aldatu behar dira.

Eguneraketa egiteko pausu hauek jarraitu behar dira:

1.- Menuan aukeratu: Sistema, Administrazioa, Software-Jatorriak .

2.- "Eguneraketak" txartelean klikatu eta "Sostengu luzedun bertsioak bakarrik" aldatu eta "Bertsio normalak" aukeratu

3.- Berriro Menuan aukeratu: Sistema, Administrazioa, Eguneraketa-kudeatzailea. Eta sistema eguneratzeko prozedura normala jarraitu.

Aurretiaz bagenekien nola gure textuak pdf formatura pasatu ditzakegu OpenOffice erabilita,  Horretarako Fitxategi menutik Esportatu pdf gisa... aukeratu behar genuen.

Gaurko honetan alderantzizko prozesua azaldu nahi dizuet. Behin pdf fitxategi bat izan eta zelan textu formatura bihurtu. Horretarako pdftotext komandoa erabili dezakegu. Terminal bat abiarazi ondoren komando hau erabiliko dugu:

$ pdftotext -layout fitxategia.pdf fitxategia.txt

Segundu batzutan gure fitxategia editatzeko textu moduan izango dugu.

My free World Linux blogean ikusita.

Azken aldi hontan oso modan jarri da birtualizazioaren gaia. Birtualizazio softwarea erabiliz, zure ordenagailuan sistema eragile ugari eta baita sistema bereko makina ugari batera martxan izan ditzakezu eta hori oso erabilgarria suertatu zait askotan.

Merkatuan programa asko daude sistemen birtualizazioa sortzeko eta nik Virtualbox erabiltzen dut. Primeran dabil, oso erraza erabiltzeko eta GNU/GPL lizentziapean dator. Dena den eguneraketa garrantzitsu bat egiten dudanean programa ez da abiarazten eta irudian agertzen den errorea ematen du.

Errore hau vboxdrv modulua kernelean kargatu ez delako ematen du eta pantaila horretan ematen diguten iradokizuna eginda konpontzen da. Hau da, supererabiltzaile modura sartu ($ sudo -s) eta gero komando hau exekutatu:

# /etc/init.d/vboxdrv setup

Lortu dut!

Somosespartanos.com webgunean aurkitu dut nire wifi konexioa martxan jartzeko prozedura eta zuekin konpartitu nahi dut.

Askotan portatilak egiten dituzten enpresek ez dute banatzen beraien ordenagailuetan ipintzen dituzten haririk gabeko txartelen kontrolatzaileak edo driverrak eta horrek buruko min handiak sortzen dizkigute Ubuntu, eta orokorrean GNU/Linux, erabiltzaileoi.

Ba dago aukera bat windowseko driverrak erabiltzeko GNU/Linux sistematan: ndiswrapper. Programa honek fabrikatzaileek sortutako windoserako driverrak windowseko kernelean bildu egiten dituzte eta GNU/Linux sistematan erabiltzeko moduan uzten ditu.

Nidswrapper-i buruzko informazio interesgarria proiektuaren webguenan eta baita wikipedian ere lortu dezakezue.

Bere garaian saiatu nintzen ndiswrapper erabiltzen nire Atheros AR5007EG martxan jartzeko baina ez nuen lortu. Sistemak beti AR5006 txartela aukeratzen zuen eta ezin nuen wifia erabili.

Gaur Somosespartanos.com webgunean  aurkitu dut erantzuna. Dirudienez, sistemak zuen driver batek (ath_pci) konfliktoa sortzen zuen eta txartelaren erabilera eragozten zuen. Orain martxan daukat nere wifia!

Ondoren jarraitutako pausuak azalduko ditut.

Lehengo eta behin  Atheros AR5007EG txartelaren windowserako driverrak deskargatu. Esteka honetan lortu ditzakezue: Atheros ar5007eg driverrak. Zip formatuko fitxategi bat deskargatuko duzu eta  barruko fitxategiak erauzi egin behar dira.

Hori lotu eta gero, ath_pci driverrak ezabatu behar ditugu gure sistematik hoiek bait dira konfliktoa sortzen dutenak. Horretarako egiten dugu:

#  sudo rmmod ath_pci

Ondoren driver hoiek sistemaren zerrenda beltzean sartuko ditugu berriro kargatu ez daitezen. Horretarako blacklist fitxeroa editatu beharko dugu, adibidez nano editorearekin:

# sudo nano /etc/modprobe.d/blacklist

Fitxategi horren azkenean lerro hau idatziko dugu:

blacklist ath_pci

Fitxategia gorde  eta irten editoretik. Sistema berabiarazi beharko dugu. Ondoren komando lerrotik edo Synaptic erabiliz ndiswrapper instalatu beharko dugu. Horretarako ndiswrapper-common eta ndiswrapper-utils-1.9 programak instalatuko ditugu.

Orain terminal bat zabaldu eta cd komandoarekin driverrak deskargatuta dituzun direktoriora joan behar zara. Zehazki Drivers/XP-x32 direktoriora eta driverrak instalatu ndiswrapper erabiliz. Horretarako idatzi:

Gaur goizean posta elektronikoa irakurtzerakoan nire Mozilla-Thunderbird gauza arraroak egiten hasi zait: email guztiek atxikita fitxero bat zekarten eta irakurtzerakoan Mozilla-Thunderbird itxi egiten zitzaidan. Arazotxo hau konpontzeko terminal batean Thunderbird era seguruan abiarazi dut, hurrengo komandoarekin:

# thunderbird -safe-mode

bertan emaila gestionatu dut, irakurri, email arraroak ezabatu,.... Eta horrela konpondu da. Berriro abiarazi programa eta martxan!.

Gaurko albiste hau ez da zuzenean Ubunturi buruzkoa, baina uste dut euskal software askearen erabiltzaileontzat oso interesgarria dela.

EuskalGNUk, Gipuzkoako Foru Aldundiaren diru laguntzarekin eta Euskal Herriko Unibertsitateko sostenguarekin, GNU/Linux-eko mahaigaina eta aplikazioei buruzko kalitate handiko euskarazko bideo-tutorialak sortu eta sarean eskegi dituzte Cretive Commons lizentziapean. Horretarako Debian distribuzioaren Gnome izan dute kontuan.

Fitxeroak Ogg (Theora eta Vorbis) formatuan eginak daude eta nahiko pisutsuak dira, 94 eta 345 Mbyte arteko tamainarekin, beraz lasai deskargatzerakoan.

Gaiak eta loturak hauexek dira:

00.- GNOMEren fitxategi-kudeatzailea

01.- GNOMEren panela

02.- GNOMEren hobespenak (I)

03.- GNOMEren hobespenak (II)

04.- Inprimagailua konfiguratzea

05.- Sistemaren konfigurazioa

06.- GNOMEren 'Lekuak' menua

07.- GNOMEren aplikazio gehigarriak

08.- Evolution posta-bezeroa (I)

09.- Evolution posta-bezeroa (II)

10.- Epiphany web arakatzailea

11.- OpenOffice.org Writer

12.- OpenOffice.org Calc

13.- OpenOffice.org Impress

14.- Gimp

15.- Inkscape

16.- GNOMEren jokoak

17.- Multimediako aplikazioak

Dena den, fitxategi guztiak Unibertsitateko zerbitzari honetan dituzue: http://ehux.ehu.es/bideoak/

Gaur .rar fitxero bat pasatu didate eta erauztekotan fitxategi kudeatzaileak errore bat eman dit: mota horretako fitxeroak ezin dituela erauzi.

Orduan internetetik bilatu eta oso era errazean aurkitu dut fitxeroa erauzteko era. Horretarako unrar aplikazioa instalatu behar da betiko moduan (adi! root izan behar da):

#apt-get install unrar

Aplikazioa Internetetik deskargatu eta instalatu ondoren fitxategi kudeatzaileak posible du .rar fitxeroak erauztea.

Batzutan interesgarria izan daiteke Gnome saio bat hastea supererabiltzaile moduan. Horretarako pausu batzuk jarraitu beharko ditugu. Ikus ditzagun.

Lehenengo root erabiltzaileari pasahitza ipini behar diogu. Horretarako hurrengo komandoa idatziko dugu:

$ sudo passwd root

Ondoren lehenengo zure pasahitza sartu eta gero supererabiltzailearena bitan.

Gero supererabiltzaileari saio grafioak hasteko baimena eman behar diogu. Horretarako hurrengo komandoa erabiliko dugu:

$ sudo gdmsetup

Edo baita Sistema --> Administrazioa --> Saio hasieraren pantaila --> Segurtasuna

Orduan onderengo pantaila ikusiko dugu:

Eta markatu "Baimendu sistema lokaleko administrazaileari saioa hastea" aukera.

Orain sistema grafikoa berabiarazi eta root moduan hasi saio berria baina KONTUZ!! supererabiltzailea zara eta edozer gauza egin dezakezu!!